Alpha – Hydroxy – Acids to kwasy owocowe, pochodzenia organicznego stosowane w kosmetykach o działaniu keratolitycznym, czyli chemicznie złuszczającym naskórek. Kwasy owocowe (jak wskazuje nazwa) pozyskiwane są głównie z surowców naturalnych i w związku z tym doskonale wpisują się w modę do sięgania po produkty naturalne. Najważniejszymi surowcami są winogrona, jabłka, cytryny, pomarańcze, gorzkie migdały oraz inne owoce. Do grupy tej należą również kwas glikolowy i kwas mlekowy. Pielęgnujące i lecznicze działanie kwasów owocowych na skórę doceniały (oczywiście całkowicie nieświadomie) starożytne kobiety. Dla przykładu w starożytnym Egipcie przecierały twarz kwaśnym mlekiem i stosowały na nią okłady z chleba moczonego w winie, dzięki czemu ich cera stawała się gładka i rozjaśniona.
Kleopatra słyneła z kąpieli w mleku i do dziś jest synonimem kobiecego piękna. Również w naturalnej pielęgnacji skóry od lat stosowane są maseczki z różnorodnych owoców, w przypadku których wykorzystywane jest wygładzające działanie kwasów owocowych. Nasze prababki i babki, również korzystały z ich dobrodziejstwa, używając w domowym zaciszu różnego rodzaju mikstur z jabłek, żurawin i serwatki. Produkty zawierające kwasy AHA przyspieszają i wspierają proces odnowy skóry, poprzez pobudzenie produkcji kolagenu i elastyny, co jest szczególnie pożądane w przypadku pielęgnacji cery dojrzałej. Łuseczki skórne powstałe w wyniku rozpadu jądra komórki i utraty płynu komórkowego mogą zostać usunięte z powierzchni skóry za pomocą mechanicznego peelingu. Już po kilku dniach obraz skóry ulega wyraźnej poprawie, zyskuje ona jasny, świeży i promienny wygląd. Stosowanie produktów na bazie kwasów owocowych polecane jest dla wszystkich typów skóry. Cerze dojrzałej przywracają witalność, likwidują przebarwienia powstałe na skutek ekspozycji słonecznej, wygładzają zmarszczki. Mają zastosowanie także w leczeniu wielu schorzeń dermatologicznych takich jak trądzik, rybia łuska, znamiona starcze, czy brodawki. W przypadku cery młodej czy trądzikowej AHA normalizują produkcję sebum, odtykają i zwężają pory, przeciwdziałają powstawaniu zaskórników, mają też właściwości antyseptyczne i bakteriobójcze. Dzięki zdolności wiązania wody, działają nawilżająco, ujędrniająco. Aktywują procesy metaboliczne, a także ułatwiają wnikanie substancji aktywnych w głąb skóry. To właśnie te cechy kwasów owocowych są doceniane zwłaszcza przez posiadaczki cer suchych. Zastosowanie preparatów z alfahydroksykwasami w przypadku skóry zniszczonej działaniem słońca zapewnia poprawę nie tylko jej powierzchniowych warstw, ale również wpływa korzystnie na tkankę łączną. Badania prowadzone za pomocą ultradźwięków potwierdziły, że po kilkutygodniowym stosowaniu preparatów z AHA następuje wyraźne podwyższenie w skórze aktywności fibroblastów (komórek odpowiedzialnych za wytwarzanie kolagenu), co przyczynia się do lepszego nawilżenia, a w konsekwencji do znacznej poprawy jej stanu. Dzięki temu, że równomiernie rozprowadzają pigment oraz zapobiegają jego zbijaniu się w grudki, kwasy owocowe rozjaśniają plamy pigmentacyjne (np. starcze, wątrobowe). Przeciwdziałają także keratozom, ułatwiają wchłanianie innych substancji w tym także odżywczych i regenerujących, takich jak witaminy czy kwas hialuronowy. Mają także zastosowanie w preparatach do pielęgnacji włosów i tych działających przeciwpotnie. W ich działaniu istotne jest także przywracanie normalnej grubości naskórka przez nawilżenie i zmniejszenie warstwy rogowej – dzięki temu skóra odzyskuje gładkość i odpowiedni kolor. AHA w różnych stężeniach stosowane są do produkcji peelingów chemicznych. Stężenie tych kwasów w poszczególnych produktach ściśle określa kto i w jaki sposób może z nich korzystać. Preparaty powszechnie dostępne (przeznaczone do użytku domowego) posiadają stężenie 1-5 % AHA, co zapewnia odświeżenie i lekkie wygładzenie skóry, osobom które nie zmagają się ze zbyt widocznymi zmianami skórnymi (drobne grudki, rozszerzone pory, nieliczne zaskórniaki itp.). Działanie złuszczające w przypadku niskich koncentracji kwasów jest znikome. Samodzielne stosowanie wyższych stężeń < 10 % może powodować podrażnienia i zaczerwienienia. Preparaty o koncentracji kwasów nawet 15 % dostępne są w aptekach (na receptę). Intensywne złuszczanie (efektem przypominające mikrodermabrazję) przeprowadzane jest w gabinetach kosmetycznych, gdzie do eksfoliacji stosuje się najczęściej 30 % kwas glikolowy (najłatwiej i najgłębiej wnikający w skórę). W wielu przypadkach zabiegom z kwasami towarzyszy nieprzyjemne szczypanie i przejściowe zaczerwienienie skóry.
W gabinetach dermatologii estetycznej wykonywane są zabiegi z wykorzystaniem kwasów 50 – 70 %. Niestety są one dosć nieprzyjemne, kosztowne, silnie podrażniają skórę(podrażnienia mogą utrzymywać się do 4 tygodni po zabiegu) i wymagają wielu wyrzeczeń oraz specjalnej pielęgnacji, ale ich efekty są wręcz spektakularne.
W zasadzie nie ma przeciwwskazań do stosowania zabiegów i preparatów zawierających kwasy (wyjątkiem jest cera bardzo wrażliwa, alergiczna, uszkodzona oraz dotknięta niektórymi chorobami skórnymi, m.in. egzemą, łuszczycą, trądzikiem różowatym, opryszczką i grzybicą). Zwykle kwasy nie wywołują uczuleń, czy podrażnień, jednak nie powinny być intensywnie stosowane w lecie, gdyż obniżają naturalną odporność skóry na promieniowanie UV. Jak najbardziej wskazane jest natomiast stosowanie kosmetyków z zawartością kwasów owocowych po lecie, kiedy skóra jest wyraźnie zmęczona działaniem słońca. Pomagają one wtedy zmniejszyć drobne zmarszczki oraz przebarwienia wywołane nadmiernym opalaniem.
Kwasy AHA w kosmetykach przeznaczonych do komercyjnej sprzedaży występują w produktach takich firm jak: SVR, Clarena, La Roche Posay (seria effaclar), Avene, Dermika i wielu innych.
Efekty zabiegów z użyciem kwasów owocowych:
  • nawilżenie skóry
  • ujędrnienie skóry
  • spłycenie blizn
  • poprawa kolorytu skóry
  • usuwanie przebarwień (piegi, ostuda=melasma itp.)
  • redukcja drobnych i głębszych zmarszczek
  • zwężenie nadmiernie rozszerzonych porów
  • ułatwienie wchaniania innych substancji
  • przywracanie normalnej grubości naskórka
  • wspomaganie odnowy i regeneracji skóry właściwej
W kosmetykach możemy spotkać również inny dobrze nam znany kwas salicylowy (BHA), który różni się od AHA rozpuszczalnością. Kwasy AHA są rozpuszczalne tylko w wodzie, podczas gdy kwas BHA rozpuszcza się w warstwie lipidowej. Oznacza to, że BHA ma zdolność wnikania w głąb porów, dlatego produkty zawierające w swym składzie kwas salicylowy polecane są głównie dla cer tłustów i mocno zanieczyszczonych.
Osoby, które używają kosmetyków zawierających w swym składzie jakiekolwiek kwasy organiczne, powinny używać skutecznej ochrony przeciwsłonecznej w postaci filtrów SPF co najmniej 15 w celu ochrony przed promieniowaniem UVB. Krem ochronny powinien ponad to posiadać avobenzon, tlenek tytanu lub tlenek cynku dla ochrony przed promieniowanie UVA. Anyah

O Autorze

Mamanna

Jestem Biofizykiem, zawodowym mikrobiologiem, nieperfekcyjną żoną, perfekcyjną panią domu, czasem upierdliwą babą, dzierżącą złoty medal w marudzeniu i robieniu z igły wideł. Od 9 lipca 2013 roku jestem także, nieprawdopodobnie szczęśliwą mamą małego i jakże kochanego Jasia, który od chwili urodzenia, codziennie odkrywa przede mną, różnobarwne uroki macierzyństwa. Na blogu staram się odzwierciedlić rzeczywistość taką jaką jest, nie sztucznie różową, często zagmatwaną, chwilami dołującą lecz jakże prawdziwą, przez co czytające mnie mamy mogą znaleźć we mnie cząstkę siebie samych.